Articles & News Stories

Abdomen Skripta Beleske

Description
Description:
Published
of 48
All materials on our website are shared by users. If you have any questions about copyright issues, please report us to resolve them. We are always happy to assist you.
Share
Transcript
    ANATOMIJA ABDOMENA  1 ABDOMEN GRANICE I PODELA TRBUHA Granice Gornja povr šna   granica abdomena odgovara kružnoj liniji koja se pruža od baze  processus xiphoideus-a,  bočno duž arcus costalis-a   i završava se pozadi na telu XII torakalnog pršljena. Donja površna granica pruža se: 1) napred –    od gornje ivice preponske simfize i kožnog nabora (  plica inguinalis ), koji označava granicu između abdomena i prednje strane buta; 2) bočno –    duž cristae iliacae karlične kosti; a 3) pozadi do rtnog nastavka V lumbalnog pršljena.   Duboke granice cavitas abdominis  prostiru se, međutim, znatno iznad i ispod gore označenih površnih granica. Nagore, trbušna duplja zalazi iznad rebarnih lukova u grudni koš sve do svoda prečage a nadole se spušta u karlicu do lineae terminalis , u stvari, gornji otvor male karlice predstavlja duboku granicu između abdominalne i karlične duplje.   Podela Da bi lakše mogli da se opišu položaj i odnosi organa sadržanih u abdominalnoj duplji, kao i patološke  promene u abdomenu, on je podeljen na manje celine, tj. predele. Abdomen je pomoću 2 horizontalne linije (gornja prolazi kroz najnižu tačku X  para rebara, a donja kroz najvišu tačku obe cristae iliacae ) podeljen na tri sprata: gornji, srednji i donji. Svaki od ova tri sprata se pomoću 2 vertikalne linije (medioklavikularne linije ili linije koje prolaze kroz sredinu Poupartove veze) deli na po tri  predela, srednji i dva bočna.   Gornji sprat   se tako deli na središnji predeo –    regio epigastrica s. epigastrium i dva bočna predela –    regio hypohondriaca dextra et sinistra.   Srednji sprat se deli na središnji predeo –    regio umbilicalis i dva  bočna predela –    regio lateralis dextra et sinistra. Donji sprat    je takođe podeljen na središnji predeo, koji se naziva regio pubica s. hypogastrium i dva bočna  predela  –    regio inguinalis dextra et sinistra.   TOPOGRAFSKE ORIJENTACIONE LINIJE I TAČKE    Na trbušnom zidu postoji više topografskih linija i tačaka, koje služe u klinici za lokalizaciju trbušnih organa i kliničkog nalaza.   TOPOGRAFSKE LINIJE 1)   Srednja trbušna linija ( linea mediana anterior  ) odgovara beloj liniji trbuha ( linea alba ). 2)   Spoljna ivica m. rectus abdominis-a  je udaljena oko 9cm od lineae albae ; u slučaju kada se ovaj žleb ne raspoznaje usled gojaznosti određuje se rastojanjem od bele linije za širinu šake (ne računajući palac).  3)   Rebarni luk ( arcus costalis ) je važna orijentaciona linija za određivanje veličine slezine i jetre; donja ivica jetre normalno ne prelazi ispod desnog rebarnog luka više od 1cm u ležećem, a 2cm pri uspravnom stavu tela, dok se slezina normalno ne pipa ispod levog rebarnog luka. 4)   Preponski kožni nabor (  plica inguinalis ) pruža se kao i lig. inguinale- Pouparti, kojim je prouzrokovan, od spinae iliacae anterior superior   do tuberculum pubicum.   Preponski nabor označava granicu između abdomena i prednje strane buta. 5)   Bedreni greben ( crista iliaca ) lateralno označava donju granicu prednje -  bočnog zida abdomena prema sedalnom predelu. Crista iliaca  je lako opipljiv i uočljiv greben.  6)   Bispinalna linija odgovara horizontalnoj liniji koja povezuje obe spinae iliacae anteriores superiores.  7)   Monroova spinoumbilikalna linija ( linea spinoumbilicalis ) vezuje pupak sa prednjom gornjom bedrenom  bodljom ( spina iliaca anterior superior  ).  2 8)   Gregoire- ova linija žučnih puteva odgovara uspravnoj liniji udaljenoj 2cm udesno od srednje trbušne linije;  pruža se u dužinu od desnog rebarnog luka do 6cm iznad pupka.  9)   Desjardins- ova linija vezuje pupak sa dnom desne pazušne jame. Ova linija, u  stvari, odgovara simetrali  pravog ugla, kojeg zaklapa srednja trbušna linija sa horizontalom povučenom udesno od pup ka. Desjardins- ova linija služi za određivanje položaja Vaterove ampule ( ampulla hepatopancreatica ), odnosno ušća ductus choledocus-a u duodenum, koje se projektuje na ovoj liniji 5cm iznad pupka. 10)   Luschka-ova leva rebarno/klavikularna linija vezuje prednji kraj XI levog rebra sa sternoklavikularnim zglobom iste strane. Ona označava donju graničnu liniju slezine, koju prednji pol slezine normalno ne  prelazi. 11)   Linija donje epigastrične arterije označava pravac stabla ove arterije, a odgovara liniji koja spa  ja pupak sa sredinom Pupartove veze. Poznavanje ove linije služi u klinici, da bi se izbegla povreda stabla te arterije, prilikom punkcije  prednjeg trbušnog zida, u cilju ispuštanja tečnosti sabrane  u peritonealnoj duplji (ascites). TOPOGRAFSKE TAČKE   1)   Pupak ( umbilicus ) leži u visini intervertebralnog diskusa između III i IV lumbalnog pršljena. Prema njemu se određuje položaj duodenuma, poprečnog kolona i završne račve aorte abdominalis.  2)   Prednje gornja bedrena bodlja ( spina iliaca anterior superior  ) je v eoma važna topografska tačka, jer se može lako opipati. Desna spina iliaca anterior superior služi kao orijentacija za povlačenje hirurškog  reza za pristup apendiksu. Od nje polaze Monroova linija i bispinalana linija. 3)   Mc Burney- ova tačka odgovara sredini desne Monroove linije, koja spaja pupak sa spinom iliakom anterior superior. Mc Burney- ova tačka odgovara projekciji ušća ileuma u cekum ( ostium ileale ). Pritisak trbušnog zida u predelu ove tačke izaziva, odnosno pojačava bol kod apendicitisa.  4)   Lanz-ova ta čka se nalazi na spoju desne trećine sa srednjom trećinom bispinalne linije. Ona odgovara ušću crvuljka u cekum ( ostium apendicis vermiformis ). 5)   Tačka žučne kese (Murphy- eva tačka)    je mesto palpacije dna žučne kese. Ono odgovara tački preseka spoljašnje ivic e desnog m. rectus abdominis-a sa odgovarajućim rebarnim lukom.  6)   Tačka Vaterove ampule ( ampulla hepatopancreatica ) u kojoj se projektuje ušće ductus choledocus-a  u duodenum, nalazi se na Desjardenovoj liniji 5cm iznad pupka. 7)   Bazy- eva paraumbilikalna tačka leži na tri prsta širine (oko 6cm) lateralno od pupka. Ona odgovara  projekciji bubrežnog sinusa, odnosno bubrežne karlice i početka   uretera na prednjem trbušnom zidu.  8)   Halle-o va tačka leži na bispinalnoj liniji i odgovara spoju srednje 1/3 sa odgovarajućom spoljnom 1/3 ove linije. U visini Haleove tačke ureter     je najbliži prednjem trbušnom zidu, opisujući svoju krivinu (  flexura marginalis ureteris ) na prelazu iz abdomena u karlicu. Desna Haleova tačka poklapa se sa Lanzovom tačkom, a kod žena obostrano sa a dneksima. MIŠIĆI TRBUHA   Između grudnog koša i gornje ivice karlice zategnuti su snažni pljosnati mišići trbušnog zida, koji se u morfološkom i funkcionalnom pogledu dele u dve grupe: prednje -  bočnu i zadnju.   PREDNJE- BOČNA GRUPA MIŠIĆA TRBUHA   U prednje-  bočnu grupu spada pet mišića, dva prednja (koja se odlikuju uspravnim pravcem svojih mišićnih vlakana) i tri bočna (sastavljena od kosih odnosno poprečnih mišićnih vlakana). Bočni trbušni mišići su:  - m. transversus abdominis - m. obliquus externus abdominis - m. obliquus internus abdominis  Njihove široke, pljosnate tetive u prednjem trbušnom zidu obrazuju snažnu aponevrotičnu ploču u čijoj se duplikaturi nalaze dva mišića:   - m. rectus abdominis - m. pyramidalis  3 M. rectus abdominis   Ovaj parni mišić nalazi se uz srednju liniju trbuha.   Pripoj: Gore se pripaja pomoću tri jezička na 5, 6 i 7 rebarnoj hrskavici i vrhu grudne kosti (  processus  xiphoideus ), a dole se spoljašnjom ili direktnom tetivom pripaja između tuberculum pubicum- a i preponske simfize, dok se svojom unutrašnjom ili ukrštenom tetivom, po ukrštanju srednje linije pričvršćuje na odgovarajućem delu  preponske kosti suprotne strane.  Na mišićnom telu se vide 3 - 4 poprečne tetivne pruge ( intersectiones tendineae ). Tetivne pruge fiksiraju in situ m. rectus abdominis , jer su srasle za prednji zid njegovog aponevrotičnog omotača. Otuda delimična krvarenja na  prednjoj strani ostaju lok  alizovana između dve susedne poprečne tetivne pruge, te prilikom lekarskog pregleda  pipanjem mogu dati pogrešan utisak tumora.    M. rectus abdominis  je sadržan u tetivnom omotaču ( vagina musculi recti abdominis ) kojeg mu grade svojim završnim aponevroz ama tri bočna pljosnata mišića trbuha. Omotač se sastoji od dva lista, prednjeg i zadnjeg. Između zadnje strane mišićnog tela i zadnjeg lista njegovog omotača prolaze a et vv. epigastricae superiores et inferiores. Oba pra va trbušna mišića  odvojena su jedan od drugog belom linijom ( linea alba ). Svojom spoljnom ivicom mišić odgovara tzv. Spigelovoj liniji ( linea semilunaris ), duž koje se mišićna vlakna tri bočna mišića nastavljaju svojim završnim tetivnim aponevrozama.   Zadnja strana mišića, tj.  njegovo g omotača obložena je fascijom transverzalis, a pozadi ove parijetalnim  peritoneumom. Inervacija:    poslednjih šest ili sedam međurebarnih živaca ( nn. intercostales VI-XI i n.subcostalis ). Dejstvo:  pregibač grudnog koša prema karlici, odnosno karlice prema grudnom košu.   M. pyramidalis Ovaj nestalni mišić, postavljen ispred donjeg dela unutrašnje ivice m. rectus abdominis- a, se pripaja svojim vrhom na donjoj petini linee albe, a bazom na preponskoj kosti. Ovaj mišić zateže belu liniju.   Kod sisara torbara on je dobro razvijen i gradi prednji zid trbušne torbe.   Inervacija: n. intercostalis XII (tj. n.subcostalis ). M. obliquus externus abdominis  Najpovršniji od tri bočna mišića trbuha, mesnat u svom zadnjem delu, a aponevrotičan u prednjem delu, on ulazi u sastav prednje-  bočnog, a delimično i zadnjeg trbušnog zida. Njegova vlakna, kosa nadole i unutra zrače lepezasto od donje polovine grudno g koša, put unutra ka linei albi, a put nadole ka kristi iliaci.   Pripoj: - gore  –   na poslednjih osam rebara (V-XII), -dole  –   na prednjoj polovini labium externum cristae iliacae, na spina iliaca anterior superior   i  polazi u vidu mosta iznad prednje ivice karlične kosti na os pubis  pomoću aponevrotičnih formacija svoje donje ivice ( lig. inguinale- Pouparti, crus laterale et mediale anuli inguinalis superficialis, lig. Reflexum- Collesi, lig. lacunare- Gimbernati), -  prednjim aponevrotičnim delom se pripaja na linei albi, prelazeći ispred m. rectus abdominis- a i sudelujući u izgradnji prednjeg lista njegovog omotača.   Odnosi: zupci njegovog gornjeg pripoja ukrštaju se sa zupcima m. serratus anterior- a i m. latissimus dorsi, i na ovaj način se formira   izreckana Žardijeva linija, koja se na bočnom zidu toraksa jasno ocrtava kod muskuloznih osoba. Duboka strana ovog mišića odvojena je od m. obliquus internus abdominis- a uskim međuprostorom, koj im prolaze nn.intercostales, n.iliohypogastricus i n.ilioinguinalis. Donja, aponevrotična ivica mišića je predstavljena ingvinalnim ligamentom. Na površini kože ona odgovara kožnom, ingvinalnom naboru  (  plica inguinalis ) , koji označava granicu između abdomena i donjeg uda. Inervacija: nn.intercostales (VII-XII), tj. VII-XI i n. subcostalis Dejstvo: Kad mu je tačka oslonca na karlici on deluje kao obarač rebara (ekspiratorni mišić). Pri jednostranoj kontrakciji on nagiba bočno kičmeni stub i   grudni koš ka svojoj strani (lateralna fleksija) i obrće ih istovremeno na suprotnu stranu.
We Need Your Support
Thank you for visiting our website and your interest in our free products and services. We are nonprofit website to share and download documents. To the running of this website, we need your help to support us.

Thanks to everyone for your continued support.

No, Thanks
SAVE OUR EARTH

We need your sign to support Project to invent "SMART AND CONTROLLABLE REFLECTIVE BALLOONS" to cover the Sun and Save Our Earth.

More details...

Sign Now!

We are very appreciated for your Prompt Action!

x