Self-Help

Laudans naturalistische wending

Description
Laudans naturalistische wending
Categories
Published
of 34
All materials on our website are shared by users. If you have any questions about copyright issues, please report us to resolve them. We are always happy to assist you.
Related Documents
Share
Transcript
  - 1 -  Manuscript, augustus 1990 Laudans naturalistische wending  Arno WoutersRijksuniversiteit Utrecht Inhoudsopgave  Inhoudsopgave................................................1   Inleiding....................................................1   Kuhn.........................................................3   Progress and Its Problems....................................5   Het "problem-solving" model................................5   De intuïtionistische meta-methodologie.....................9   Het naturalistische programma...............................11   Het netvormige model......................................11   De naturalistische meta-methodologie......................15   Laudan en de oudere visie op methodologie................15   De breuk met het "problem-solving" model: methodologiezonder researchtradities.................................16   De breuk met het intuïtionisme...........................17   De naturalistische rechtvaardiging van wetenschap........19   Evaluatie van doelen......................................21   Stapsgewijze verandering (Laudan vs. Kuhn)................24   Enkele evaluerende opmerkingen............................28   Historische ondersteuning................................28   Kan Laudans model voor wetenschapsontwikkeling als eenrationeel model gelden?..................................30   Conclusies..................................................30   Literatuur..................................................32    Afkortingen.................................................34   Inleiding  In een aantal publicaties in de jaren tachtig heeft de wetenschapsfilosoof Larry Laudan, bekend door zijn "problem-solving" model voor wetenschappelijke rationaliteit ( Progress   Arno Wouters: Laudans naturalistische wending- 2 - and Its Problems (1977), een programma voor een naturalis– tische aanpak van de wetenschapsfilosofie ontwikkeld. Integenstelling tot Quine (1969) is Laudan van mening dat eennaturalistische wetenschapsfilosofie normatief en kritisch kanzijn. De grondslag van Laudans "normatieve naturalisme" is destelling dat the claims of philosophy are to be adjudicated in the same ways that we adjudicate claims in other walks of life, such as science, commonsense and the law [Laudan 1990:44]. De belangrijkste elementen van Laudans naturalistischeprogramma zijn het zogenaamde "netvormige ( reticulated  ) modelvan wetenschappelijke rechtvaardiging" ( Science and Values ,1984) en een schets van een naturalistische legitimatie van wetenschap ("Progress or Rationality?", 1987).In dit artikel zal ik een overzicht geven van Laudansnaturalistische programma. Laudans eigen presentatie van ditprogramma gaat vergezeld van kritiek op zijn tegenstanders(met name Kuhn en Feyerabend, maar ook Lakatos moet hetontgelden), en op de positie die hijzelf in Progress and ItsProblems innam. Laudan is nogal unfair in de weergave van depositie van zijn tegenstanders en nogal onduidelijk tenaanzien van zijn vsrce positie (Hoyningen 1985, Brown 1986).Daardoor is het niet altijd duidelijk waarin het naturalis– tische programma nu precies verschilt van andere posities(incl. Laudan 1977). Ik zal daarom extra aandacht besteden aande verschillen tussen Laudan en zijn tegenstanders. Bovendienzal ik een vergelijking maken tussen Laudans naturalistischeprogramma en de positie die Laudan in Progress and ItsProblems inneemt. Ik zal betogen dat Laudans naturalistischeprogramma op een aantal cruciale punten breekt met de aanpakvan Progress and Its Problems . Een aantal van die breukenbetreft de relatie tussen het netvormige model en het"problem-solving" model. Legrand (1988) behandelt het "net-vormige model" uit Science and Values als een aanvulling ophet "problem-solving" model van Progress and Its Problems . Ikzal daarentegen betogen dat het netvormige model het "problem-   Arno Wouters: Laudans naturalistische wending- 3 - solving" overbodig maakt en ondermijnt. Ik zal laten zien dater behalve de al genoemde breuken op het niveau van de modellen van wetenschapsontwikkeling ook een belangrijke breukop meta-methodologisch niveau is: Laudan noemt deintuïtionistische meta-methodologie die hij in Progress and Its Problems voorstaat in een artikel uit 1987 "thoroughly wrongheaded" (PR 20).Het "problem-solving" model en het netvormige model vormengeheel verschillende typen reacties op Kuhns relativisme. Ikzal daarom beginnen met een korte uiteenzetting van Kuhnspositie. Daarna komen achtereenvolgens Laudans eerste reactieop Kuhn in Progress and Its Problems en Laudans nieuwenaturalistische programma aan de orde. Na een korteuiteenzetting van het netvormige model als geheel ga ik in opde afzonderlijke pijlers van het model. De verschillen mettegenstanders en de breuk met de positie die hij eerder innam komen bij de geëigende onderdelen aan de orde. Voor ik hetartikel besluit met de conclusies maak ik nog een aantalevaluerende opmerkingen. Kuhn Traditioneel kent de wetenschapsfilosofie volgens Laudantwee afdelingen: grondslagenstudies en methodologie. Laudan isvooral geïnteresseerd in methodologie, de studie van regelsvoor het evalueren van theorieën. Deze tak van de wetenschaps– filosofie is sinds de publicatie van Kuhns The Structure of Scientific Revolutions (1962) in discrediet geraakt. Laudanbaseert zich naar eigen zeggen op Doppelts (1978) versie vanKuhn. In deze versie is de kern van Kuhns incommensurabili– teits these de claim dat: the standards of adequacy each paradigm implicitly sets for itself aresufficiently disparate from one to the next to block any uniform basisfor a judgment that one is, on balance, more reasonable to accept thanits rivals [Doppelt 1978:40].   Arno Wouters: Laudans naturalistische wending- 4 - Incommensurabiliteit ontstaat doordat concurrerendeparadigmata de problemen die een theorie over een bepaaldonderwerp moet oplossen verschillend identificeren en doordater binnen verschillende paradigmata een ander belang gehecht wordt aan vergelijkbare problemen. Methodologische eninhoudelijke kwesties zijn dermate vervlochten dat the balance of reasons or the demands of scientific rationality neverunequivocally favor one paradigm over its rival [Doppelt 1978:39]. In Laudans terminologie wordt dit omgevormd tot de stellingdat methodologische regels falen als het er om gaat een keuste maken uit verschillende paradigmata.Het is in verband met Laudan van belang twee aspecten vanKuhns model voor wetenschapsontwikkeling te onderscheiden enin het oog te houden, namelijk (1) de sleutelrol die Kuhntoekent aan macroëenheden (paradigmata) en (2) Kuhnsrelativering van methodologie tot dergelijke macroëenheden.Laudan wijst er in Progress and Its Problems (hoofdstuk 3) opdat het woord "theorie" zoals historici en filosofen datgebruiken meerzinnig is. Als we het hebben over Einsteinstheorie van het fotoëlectrisch effect wordt daar een welomschreven verzameling zinnen mee bedoeld. Het woord"theorie" wordt echter ook in een algemenere zin gebruikt,bijvoorbeeld als we het hebben over de evolutietheorie."Theorie" verwijst dan naar een verzameling doctrines diehistorisch en/of conceptueel verwant zijn. De samenstelling ende rol van dergelijke macroëenheden in de wetenschaps-ontwikkeling is omstreden. Kuhn, Lakatos en Laudan hebbenieder hun eigen explicatie, die zij resp. "paradigma","researchprogramma" en "researchtraditie" noemen. Ik zal determ "onderzoeksprogramma" gebruiken als neutrale (d.w.z. nietaan een bepaald type explicatie gebonden term) term voordergelijke macroëenheden.Zoals gezegd is het van belang de sleutelrol van onderzoeks-programma's te onderscheiden van Kuhns relativisme. Volgensdit relativisme heeft ieder onderzoeksprogramma zijn eigen methodologie. Op grond van deze methodologie kan de "normale"   Arno Wouters: Laudans naturalistische wending- 5 -  wetenschapper een keus maken uit de verschillende theorieëndie binnen een onderzoeksprogramma gegenereerd worden. Eennieuw paradigma brengt een nieuwe methodologie mee. Detheorieën die binnen het oude onderzoeksprogramma gegenereerd worden zijn op grond van de methodologie van dit oudeprogramma superieur aan die van het nieuwe, terwijl die vanhet nieuwe op grond van de eigen methodologie superieur zijnaan het oude. Er zijn daarom geen regels te geven op grond waarvan de keus tussen twee onderzoeksprogramma's gemaakt kan worden. Progress and Its Problems Het "problem-solving" model Kuhns incommensurabiliteits these heeft de opvatting dat wetenschap een rationele aangelegenheid is een fikse klaptoegediend. 1 In Progress and Its Problems doet Laudan eenpoging de rationalistische opvatting van wetenschap te redden.De basis voor deze poging is het "problem-solving" model voor wetenschapsontwikkeling. De twee pijlers van dit model zijn:(1) onderzoeksprogramma's ("researchtradities") als sleuteltot evaluatie, en (2) het oplossen van problemen als algemeendoel van wetenschap. Beide elementen zal Laudan in zijnnetvormige model laten vallen.Researchtradities worden gekarakteriseerd door een serierichtlijnen voor het ontwikkelingen van specifieke theorieën.De researchtraditie omvat een ontologie en een methodologie.De ontologie specificeert heel in het algemeen het soortentiteiten waarop de theorie betrekking heeft, alsmede de manier waarop deze entiteiten op elkaar inwerken. De methodo-logie specificeert de methoden van onderzoek die binnen de 1 Er zij met nadruk op gewezen dat Kuhn zelf zich niet als eenirrationalist beschouwt. Zo complimenteert hij bijvoorbeeldHempel dat "he [Hempel] is not one of those who suppose that Iproclaim the irrationality of theory choice" [Kuhn 1983: 563].

O arrependimento

Mar 13, 2018

Comunhão com deus

Mar 13, 2018
We Need Your Support
Thank you for visiting our website and your interest in our free products and services. We are nonprofit website to share and download documents. To the running of this website, we need your help to support us.

Thanks to everyone for your continued support.

No, Thanks